Dünyadaki İlk Gazete

18 Ocak 2011

Dünyadaki İlk Gazete

Dünyadaki İlk Gazete

Dünyadaki İlk Gazete

Dünyadaki ilk gazete hakkında net bilgi bulunmazken, tarihteki ilk gazete ile ilgili Mısırda bir belge mevcuttur. 3400 yıl kadar önce yazılmış, Nil nehri kıyılarında bulunan tablet, ilk gazete niteliğindedir. Mısırlıların bu tabletlere önemli olayları yazdığı ve bu tabletlerin elden ele dolandığı bilinmektedir.

Almanya ‘da 1609 yılı 15 Ocak tarihinde “Aviso Relation oder Zeitung” isimli gazete de ilk gazete olarak kabul edilebilir. Bu gazetenin sahibi Julius Adolph von Söhne aynı zamanda kraliyet matbaasının da yöneticisiydi. 1616 yılında 4 yıl ara ile bu gazetenin yayını durmuştur. 1620 yılında Elias Holwein bu gazeteyi tekrar yayına sokmuştur. Yine aynı tarihlerde , Strasbourg ’da  “Aller Fürnemmen und Gedenckwürdingen Historien” isimli bi gazete daha yayına başlamıştır. Bu gazete haftalık olarak basılıyordu ve üzerinde tarih bilgisi bulunmuyordu. Johan Carolus yönetiminde bulunan bu gazete, yayınını1622 yılına kadar sürdürmüş, 37. sayısında Galileo ‘nun icat ettiği ilk teleskop ile ilgili haber bulunmaktaydı.

Gazete; haber, bilgi ve reklam içeren, genellikle düşük maliyetli kâğıt kullanılarak basılan ve dağıtımı yapılan bir yayım olup halka güncel olaylara ilişkin bilgi verme amacı gütmektedir . Genel olarak yayınlandığı gibi, özel bir konu üzerinde de yayınlanabilir ve genellikle günlük ya da haftalık olarak yayınlanır.

Diğer yandan; ilk haber toplama ve dağıtma gazetesi olarak isimlendirilen Acta Diurna isimli gazete, Roma senatosu tarafından MÖ 59 yılında 2000 adet kopya olarak hazırlanmış ve imparatorluğun değişik birimlerine dağıtılmıştır. Acta Diurna ‘yı okuma bilenler, bilmeyenlere yüksek sesle okuyarak duyururlardı.

İlk İngilizce gazete 1622 yılında İngiltere’de yayımlanan Nathaniel Butter, ilk Türkçe gazete ise 1828 yılında Kahire ‘de yayınlanan Vekdyi-i Misriye isimli gazetelerdir.

İlerleyen zamanlarda, özellikle matba ‘nın icadı ile hız kazanan gazetelerin yaygınlaşması, günümüzde her kesime hitap eden özelliklerde kategoriler halinde mevcuttur.

İlk haber toplama ve dağıtma gazetesi Roma Senatosu’nca MÖ 59 yılında 2.000 kopya olarak çıkarılıp imparatorluğun değişik köşelerine dağıtılan Acta Diurna’dır. Fethedilen topraklar, siyasi gelişmeler, toplumsal olaylar, gladyatör dövüşlerinin sonuçlarını içeren Acta Duirna’yı Okuma bilen Roma vatandaşları yüksek sesle okuyarak okuma bilmeyenlere duyururdu. Çin’de Tang hanedanı döneminde dağıtılmaya başlayan Kai Yuan Za Bao adlı saray genelgesi de mandarinlerin başarıları konusunda haberlere yer verdigi için bu yönüyle bir gazete sayılabilir. 15. yüzyılda matbaanın keşfi gazete ve dergilerin hızla gelişmesine yol açmıştır. 16. yüzyılda Avrupa’da savaşlara tanıklık etmiş kimselerin birinci elden aktardığı birkaç sayfalık savaş haberleri yayımlandıktan sonra süreli yayımlanan ilk gazeteler ise 17. yüzyılın başlarında Almanya’nın bazı kentlerinde ve Belçika’nın Anvers şehrinde basılmıştır.

Johann Carolus’un 1605 yılında yayınladığı aller Fürnemmen und gedenckwürdigen Historie adlı gazetesi kâğıt üzerine basılan ilk gazete kabul edilmektedir. İlk İngilizce gazete 1622 yılında İngiltere’de yayımlanan Nathaniel Butter ilk Türkçe gazete ise 1828’de Kahire’de yayınlanmaya başlayan Vekdyi-i Misriye’dir. Sanayi devrimi ile gelişmiş matbaa makinelerinin icat edilmesi gazetelerin tiraj ve maliyetlerini olumlu ölçüde etkileyerek gazete okuma alışkanlığının yaygınlaşmasına neden olmuştur. Londra’da yayımlanan The Times gazetesi, 1814 yılında yeni matbaa aletlerini edinince dakika da 1.100 baskı yapabilecek kapasiteye ulaşmıştır.



Yorumlar

3 Yorum yapılmış. “Dünyadaki İlk Gazete”
  1. gazete diyor ki:

    ilk gazete bu kadar eskiye dayanıyor demek ki. Acaba dergi de basılmış mıdır ilk gazete ile birlikte, haftasonu ekleri gibi..

  2. TUTJFHGVBNJF diyor ki:

    bugün nasılsın

  3. Efsanee diyor ki:

    Cok İyi YHa SAolunn………

Yorum Yazınız